متا در یک نظرسنجی ملی، از ایرانیان درباره اثر افزایش قیمت بنزین بر کالاهای اساسی پرسیده است.

۶۹٪ از ایرانیان معتقدند که افزایش قیمت بنزین، تاثیر مستقیمی بر افزایش قیمت کالاها و خدمات اساسی(مثل اجاره بها، مواد غذایی، و…) دارد.

همچنین، ۴۲٪ از مردم بر این باورند که دولت بنزین را ارزان‌تر از قیمت تمام شده به مردم می‌فروشد و به نحوی از این طریق به مردم یارانه می‌دهد.

نتایج این نظرسنجی در آذر ماه ۱۴۰۴، از ۱۲۹۴ نفر از افراد بالای ۱۸ سال سراسر کشور و در بستر پانل ملی متا جمع‌آوری شده است.

آیا گران شدن بنزین، مصرف را واقعاً کم می‌کند؟

‌

برخلاف تصور رایج، پاسخ این سؤال، «نه» است.

‌

آمارها نشان می‌دهد بنزین برای بیشتر خانوارها یک کالای ضروری است؛ یعنی حتی اگر قیمت آن افزایش پیدا کند، بسیاری از مردم نمی‌توانند مصرف خود را به همان نسبت کاهش دهند. چون باید هر روز به محل کار، مدرسه یا انجام کارهای روزمره رفت و در بسیاری از شهرها هم جایگزین مناسبی مانند حمل‌ونقل عمومی در دسترس نیست.

‌

نکته مهم‌تر اینکه بعد از افزایش قیمت بنزین در آبان ۱۳۹۸، حساسیت مردم به قیمت حتی کمتر هم شده است. یعنی افزایش قیمت، بیش از آنکه مصرف را کاهش دهد، سهم بیشتری از درآمد خانوار را صرف بنزین کرده و از بودجه سایر هزینه‌ها، به‌ویژه خوراک، کاسته است.

‌

بنابراین اگر هدف، کاهش مصرف بنزین باشد، افزایش قیمت به‌تنهایی کافی نیست. تا زمانی که حمل‌ونقل عمومی، خودروهای کم‌مصرف و امکان کاهش وابستگی مردم به خودرو شخصی فراهم نشود، افزایش قیمت بیشتر به فشار بر معیشت خانوارها منجر می‌شود تا کاهش واقعی مصرف.

‌

نخبگان این سلسله تبیینی مفید و کامل را از پژوهشگر عدالت اجتماعی دکتر حسین سرآبادانی در کانال گرای عدالت در پیام رسان بله تعقیب کنند!

به قلم دکتر حسین سرآبادانی| پژوهشگر رصدخانه عدالت اجتماعی

قسمت ۴ از مجموعه یادداشت حکمرانی عادلانه بنزین از دکتر حسین سرآبادانی پژوهشگر هسته عدالت اجتماعی مرکز رشد دانشگاه امام صادق (ع) را اینجا بخوانید!