شهید بهشتی را اسناد وزارت خارجه آمریکا، «رهبر اصولگرایان تندرو» و هم زمان «معقول ترین عضو شورای انقلاب» می خوانند*!
او دشمنِ سازش اما در عین حال به خلاف برخی مبارزین، موافق گفتگو «از سر قدرت» و «بدون بده بستان» با آمریکا تا بعد از ماجراهای لانه و منع امام بود.
ابتکار او استفاده از «امکان های ملت بپا خواسته» و «زبان انقلاب» بود:
«گویا آمریکا فقط زبان دیپلماسی را آموخته و هنوز زبان انقلاب را یاد نگرفته… زبان انقلاب، زبان راست و صریح و روشنی است… درس عبرت بگیرید و با ملت انقلابی ما طوری برخورد کنید که دیگر جوانان ما برای گفتگو با شما ناچار به استفاده از این زبانها نشوند»! شهید خامنه ای در دهه ۹۰ با مردم، زبان انقلاب ماند و راهبرد معروفِ «من دیپلمات نیستم، من انقلابی ام» را علنی کرد.
گری سیک در سندی به برژینسکی این ابتکار را برای منافع آمریکا مخرّب می خواند:
«بهشتی فاصله مخرّبی را بین زبان انقلابیون و زبان دیپلماسی ایجاد کرده است»*!
متاسفانه دیپلمات های متأخر ج. ا این «امکان» را خوب نمی شناسند لذا خواهان سکوت خیابان و تکرار زبان دیپلماسی اند!
اگر اقلا از اسرائیل می آموختند، می دیدند تندروهای رژیم و تجمعاتشان، امکانی در حکمرانی صهیونی برای پیشبرد تجاوزات نظامی و بی تعهدی های دیپلماتیک او ساخته اند!
پرچم های سرخ انتقام و اشعار تیز خون خواهی، زبان انقلاب است؛ اگر دیپلماتها بتوانند از آن امکان بسازند!
* ر. ک: آیت الله بهشتی به روایت اسناد آمریکا
محسن قنبریان ۱۴تیر۱۴۰۵